Uluslararası Mustafa el-A‘zamî Sempozyumu


 

Uluslararası Mustafa el-A‘zamî Sempozyumu

İbn Haldun Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi tarafından, ünlü İslam âlimi M. Mustafa el-A’zamî’nin vefatının birinci yıldönümünde anılacağı uluslararası bir sempozyum düzenlenecek.

M. Mustafa el-A’zamî’nin hayatının, fikirlerinin ve ilim dünyamıza katkılarının ele alınacağı Uluslararası M. Mustafa el-A‘zamî Sempozyumu, 19-20 Aralık 2018 tarihlerinde Üniversitemizde gerçekleştirilecek.

İlim yolculuğunda sırasıyla Diyobend (Hindistan), Ezher (Mısır) ve Cambridge’te (İngiltere) ilim tahsil eden Mustafa el-A’zamî, sayısız ilmî çalışması ile bilhassa Hadis ve Kur’an alanlarında büyük katkılar sunmuş, Kur’an’a ve Sünnete yönelik “tarihsel kökleri olan ama politik planlardan da azade olmayan” saldırıların karşısında durmuştu. M. Mustafa el-A’zamî, Mekke Ümmül Kur’a Üniversitesi’nden Princeton Üniversitesi’ne birçok eğitim kurumunda dersler de vermişti.

Üniversitemiz Rektörü Prof. Dr. Recep Şentürk’ün 2009 yılında kendisiyle yaptığı söyleşide M. Mustafa el-A’zamî, ilmî mücadelesi üzerine şunları söylemişti: “Bizim bütün kitaplarımızda her zaman Kitap ve Sünneti bulursun. Bundan dolayı Kur’an-ı Kerim ve Peygamberimizin Sünneti genelde birlikte ifade edilmiştir. ‘Fi’l-Kitâbi ve’s-Sünne, Raeynâ fi’l-Kitâbi ve’s-Sünne’ Çünkü Sünnet Kuran’ın açıklamasıdır. Dolayısıyla birini diğerinden ayıramazsın.  Dikkatimin çoğunu Sünnete ve özellikle oryantalistlere yoğunlaştırdım. Toby Lester, ‘Kuran Nedir’ adlı makalesinde çoğunluğunu Yahudi, Hristiyan ve revizyonist okuldan oluşan bir düzine yeni isimler getirdi. Müslümanların buna tepkili olmalarını bekliyordum. Müslümanların akademik çalışmaları çok çok azdı zaten. Dolayısıyla bu makaleye sadece üç tane reddiye yazıldı. Bana göre bunlar da çok zayıftı. Eğer bilginiz yoksa meydan okuyamazsınız. Ben de bu mesele ile ilgilenmeye karar verdim. Başladığım zaman Yeni ve Eski Ahid hakkında çok az bilgim vardı. Sonra okumaya başladım. Yahudi ve Hristiyanların kitaplarının nasıl meydana geldiğine, nasıl muhafaza edildiğine ve eğer değişiklik varsa farklı yazmalarda bunların neler olduğuna dikkat çekmemiz gerektiğini düşündüm. İşin doğrusu bu süreçte birçok değerli ilim adamını tanımış olmak heyecan vericiydi.”

M. Mustafa El-A’zami kimdir?

1930 Hindistan doğumlu olan M. Mustafa el-A’zami, ilk, orta ve lise tahsilini Hindistan’da tamamladı. Diobend’de Dar’ul Ulum’dan mezun oldu. Kahire’de Ezher Üniversitesi’nde yüksek lisans (1955), Cambridge Üniversitesi’nde “Studies in Early Hadith Literature” adlı çalışmasıyla doktorasını (1966) tamamladı. 1955-64 yılları arasında Katar Milli Kütüphanesi’nde çalışan A’zami, doktorasını tamamladıktan sonra Mekke’de Ümmül Kur’a Üniversitesi’nde, Michigan, Princeton ve Colorado üniversitelerinde çeşitli görevlerde bulundu. Kral Suud Üniversitesi’nde İslami Araştırmalar Bölümü’nden emekli oldu. A’zami, 1980 yılında Uluslararası Kral Faysal İslam Araştırmaları ödülünü de almıştı.

Çok sayıda eseri bulunan Muhammed M. Mustafa el-A’zami, hadislerin güvenilir bir şekilde gelmediği iddiasını öne süren müsteşriklerin iddialarını bütün yönleriyle ele alıp reddeden ilk Müslüman araştırmacıdır. Batı’da 17. yy. sonunda başlayan Sünnet ve hadisle ilgili Oryantalist çalışmalar, bilhassa Kur’ân ve Sünnetin güvenilirliği ile ilgili şüpheler bulunduğu iddiasını gündeme getirerek hadislerin Hz. Peygamber’e aidiyetini sorgulayan yayınlar yapmışlardı. Batı ilim dünyasını çok iyi takip eden ve müsteşriklerin eserlerine vakıf, İslami ilimlere, özellikle Hadis ilmine büyük katkıları olan M. A’zami, bu iddiaları ilmî usuller çerçevesinde deliller getirerek çürütmüştür.

Azami’nin bir kısmı Türkçeye de çevrilmiş olan bazı önemli eserleri:

Quranic Text

Studies in Early Hadith Literature (1968)

Studies in Hadith Methodology and Literature (1977)

On Schacht’s Origins of Muhammadan Jurisprudence (1985)

Dirâsât fi’l-Hadîsi’n-Nebevî (2 Cilt, 1976)

Küttâbü’n-Nebî (1394)

Menhecu’n-Nakd inde’l-muhaddisîn

el-Muhaddisîn mine’l-Yemâme (1994)

The History of the Quranic Text